Dziś jest 20.02.2020

Imieniny obchodzą Leon, Ludomił, Lubomir, Euchariusz

Portal podróżniczy etraveler.pl

gwarancja udanych wakacji
Accredited Agent

Chanoyu – rytuał picia herbaty

Autor: Angelina Sielewicz

Data publikacji: 01.07.2011 13:37

Liczba odwiedzin: 4708

Tagi: azja, japonia, kuchnia, angelina sielewicz, kuchnia artykuły

Pewien buddyjski mnich miał problemy ze snem. By jakoś przetrwać bezsenne noce, zaczął zapraszać gości i wraz z nimi popijać herbatę. Spotkania stawały się coraz bardziej zrytualizowane… To jedna z wielu legend, która tłumaczy pochodzenie chanoyu – japońskiej ceremonii parzenia i picia herbaty.

Chanoyu – rytuał, ceremoniał, sztuka?
 
Chanoyu – rytuał, ceremoniał, sztuka?
fot. sxc.hu

Herbata i jej celebracja w kontekście historycznym

Na wstępie nieco o korzeniach herbaty w Japonii, i nie mam bynajmniej na myśli korzeni kamelii – rośliny, z której robi się herbatę, ale jej pochodzenie. Herbata została przywieziona do Japonii z Chin przez buddyjskich mnichów w IX wieku. Swoista kulturalna rozrywka, za jaką było uważane w Państwie Środka picie herbaty, błyskawicznie przyjęła się na dworze w Kioto z powodu mody na to, co chińskie. Rytuał ten jednak został zapomniany do czasu aż herbata została sprowadzona na nowo w XII wieku. Obecnie znana już była sproszkowana herbata. Później jednak śladem Chin wrócono do parzenia herbacianych liści. W XIII i XIV wieku herbata była pita przez wszystkie klasy społeczne, stała się napojem narodowym.

W wiekach średnich za najlepszą wówczas herbatę uznano tę uprawiano w Toganoo. Urządzano nawet zawody, w których samurajowie mieli rozpoznać „prawdziwą herbatę” z Toganoo lub inne gatunki, zwane potocznie „nieherbatami”. Tego typu herbaciane degustacje były niezwykle modne w elitarnych kręgach. Przed udaniem się na wojnę japońscy samuraje wyciszali się, oddając się ceremonii herbacianej.

Celebrację ceremonii herbacianej przypisuje się kilku osobom. Prawdopodobnie narodziła się ona dzięki temu, że jeden z siogunów lubił pokazywać chińskie naczynia i podawać w nich herbatę. Z kolei pewien mnich zaczął pijać herbatę w towarzystwie, gdyż w ten sposób radził sobie z sennością.

O zielonej herbacie, jej właściwościach i zastosowaniu

Zielonej herbacie przypisuje się właściwości lecznicze. Ponadto oczyszcza kubki smakowe, co pozwala w pełni delektować się jedzeniem. Katechiny, związki chemiczne zawarte w jej listkach, są silnymi antyutleniaczami, działają dobrze na układ nerwowy i pokarmowy. Herbata jest alkalizująca, pomaga usunąć toksyny z organizmu i wpływa korzystnie na przemianę materii. Uprawia się ją w regionach o łagodnym klimacie. Najbardziej znana pochodzi z Uji. Najpopularniejsze rodzaje herbat to gyokuro, sencha, bancha, genmaicha i hojicha.

Zielona herbata obok wody podawana jest w restauracjach za darmo. Ze sproszkowanej przyrządza się również słodycze np.: matchi, ciastko ryżowe. Japończycy piją herbatę kilka razy dziennie, gdyż bardziej pobudza niż kawa. Niestety wskutek mody na to, co zachodnie, obecnie pija się głównie czarną herbatę.

Chashitsu, czyli pawilon herbaciany

W XV wieku pojawił się pokój herbaciany. Był on wydzielony ściankami i przesuwnymi drzwiami, parawanami, które w razie potrzeby można było z łatwością usunąć. Podłogę wykonywano z surowego drewna. W pokoju nie było żadnych mebli, siadano na matach z sitowia. Można było odnaleźć w nim wskazane harmonijne łączenie smaku japońskiego z chińskim, to znaczy elementy służące przyrządzaniu herbaty importowane były z Chin (czarki, puszki, kociołki, pojemniki na wodę) oraz japońską ceramikę. Maruta Shunko wprowadził zasadę wabi – czystość i spokój, piękno proste, niedoskonałe, surowe. To on zrezygnował z bogato zdobionych chińskich przyborów na rzecz prostych, japońskich utensyliów, a także rodzimej ceramiki.

Znamienną osobą w świecie ceremonii herbaty był między innymi Sen no Rikyū, który doprowadził ją na najwyższy stopień. Również kierował się zasadą estetyczną wabi. Uważał, że ceremonia picia herbaty powinna mieć miejsce w pokoiku o powierzchni czterech i pół maty. Zaznaczał, by używać ograniczonej liczby przyborów. Stworzył pawilon herbaciany o wyglądzie chłopskiej, surowej chatki, pozbawionej ozdób, która na raz mogła pomieścić tylko dwie lub trzy osoby.

Ceremonia wczoraj i dziś

Dzień ceremonii herbaty wyznaczany jest według pełni księżyca, rytmu natury, kwitnięcia roślin czy pierwszego śniegu. Ceremonia jest czasem kontemplacji. Aby w niej uczestniczyć, należy się ubrać w tradycyjne kimono. Bierze w niej udział czworo gości i jeden mistrz ceremonii, który ją prowadzi. Pawilon, gdzie odbywa się ta swoista uczta, musi stać w ogrodzie, prowadzi do niego kamienna ścieżka, jest też woda, czerpak i dzwon. Goście podziwiają ogród i wspólnie wybierają najważniejszego z nich, osobę, która będzie pomagać mistrzowi ceremonii.

Przed wejściem do wnętrza pawilonu (wszyscy tu są sobie równi) każdy musi rytualnie umyć ręce, opłukać usta, zdjąć buty. W pawilonie zaś dopiero kiedy goście zasiądą na podłodze, pojawia się mistrz. Rozmawiają o czarkach i innych utensyliach. Nie porusza się innych tematów. Następnie podaje się lekkie, wyrafinowane kaiseki będące zapowiedzią ceremonii. Goście wychodzą z pawilonu, aby za chwilę powrócić i upajać się smakiem przyrządzanej przez mistrza herbaty. Na ich oczach mistrz w specjalnym naczyniu gotuje wodę. Następnie sproszkowaną herbatę rozciera pędzlem i miesza w wodzie. Podaje przyrządzony napój uczestnikom, którzy piją z jednej czarki. To wyraz szacunku i wzajemnego zaufania. Następnie mistrz częstuje każdego herbatą już w osobnych naczyniach.

W dzisiejszych czasach ceremonię odprawia się przy okazji ważnych zdarzeń w życiu jak gratulacje, powitania, pożegnania. Często skraca się ceremonię, takie mogą odbywać się nawet w domu, ale nie pije się wtedy wcale herbaty, tylko częstuje gości ciasteczkami. Obcokrajowcy mogą brać w nich udział, ale muszą mieć świadomość, że uczestnictwa w ceremonii dotyczy pewna etykieta. Wśród licznych zasad jest ta mówiąca o tym, by goście chwalili smak herbaty i wystrój pawilonu, inaczej ceremonia się nie powiedzie.

  • « Poprzednia
  • 1
  • 2
  • Następna »

Komentarze (0)

Brak komentarzy, bądź pierwszy!

Twój komentarz

Infolinia(22) 487 55 85

Pn.-Pt. 8-19;So-Nd. 9-19

Wyprawy pod patronatem Etraveler.pl

  • Równoleżnik Zero 2015 – Wrocławski Festiwal Podróżniczy im. Olgierda Budrewicza

    Równoleżnik Zero 2015 – Wrocławski Festiwal Podróżniczy im. Olgierda Budrewicza

    Autor: Źródło: materiały promocyjne

    Data publikacji: 25.03.2015 09:20

    Liczba odwiedzin: 3084

    Festiwal Podróżniczy im. Olgierda Budrewicza Równoleżnik Zero, który odbędzie się w dniach 9-11 kwietnia 2015 r. w Mediatece (Pl. Teatralny 5) i Bibliotece Turystycznej (ul.Szewska 78) to wydarzenie skierowane do osób pragnących poczuć klimat podróżowania oraz wspaniała okazja do spotkania z podróżnikami i autorami książek. Tegoroczna edycja będzie poświęcona krajom Ameryki Północnej i Środkowej. »

    Tagi: spotkania i imprezy podróżnicze, patronat medialny

  • Spotkanie z podróżnikiem: „Chcieć to móc” – Paweł Kilen w pięć lat po świecie

    Spotkanie z podróżnikiem: „Chcieć to móc” – Paweł Kilen w pięć lat po świecie

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 02.03.2015 10:11

    Liczba odwiedzin: 3103

    Pięcioletnia podróż Pawła Kilena w poszukiwaniu przygody i spełnienia marzeń. Z lekkim zarysem planu i z bardzo małym budżetem. Udowadnia wszystkim, a przede wszystkim sobie, że powiedzenie „Chcieć, to móc” nie jest fikcją. »

    Tagi: spotkania i imprezy podróżnicze, patronat medialny

  • WyCHILEoutowana

    WyCHILEoutowana

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 26.09.2014 12:38

    Liczba odwiedzin: 8404

    „Nigdzie indziej na świecie nie ma tylu Niemców, którzy mówią po hiszpańsku i czczą bohatera narodowego o nazwisku O’Higgins”. Właśnie ta, zasłyszana wieki temu opinia na temat Chile pchnęła moje zainteresowania w kierunku owego chudego jak patyk kraju. Choć od tamtego czasu minęło już wiele lat, ciekawość pozostała, ale decyzja o wyjeździe zapadła dopiero niedawno. »

    Tagi: patronat medialny, ameryka południowa, chile, patagonia

  • Czas na debiut – Strefa Darien

    Czas na debiut – Strefa Darien

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 25.09.2014 10:24

    Liczba odwiedzin: 4749

    Książka Michała Zielińskiego to osobisty zapis wrażeń z wyprawy do jednego z najmniej uczęszczanych rejonów świata – południowoamerykańskiej selvy, czyli dżungli. »

    Tagi: patronat medialny

  • Kurs na Indonezję

    Kurs na Indonezję

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 19.09.2014 09:47

    Liczba odwiedzin: 5557

    Karolina i Bartek, para młodych inżynierów z Krakowa i autorów bloga Kurs na Wschód, wkrótce rusza w kolejną podróż. Tym razem zamierzają odwiedzić Indonezję, przyjmując za cel nie tylko relaks pod palmami, ale także zebranie sporej ilości materiału reporterskiego, który ma czytelnikom ich bloga pokazać azjatycki kraj od podszewki. Karolina i Bartek obierają kurs na Indonezję! »

    Tagi: patronat medialny, azja, indonezja

  • 8000 km Across Canada

    8000 km Across Canada

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 01.08.2014 16:09

    Liczba odwiedzin: 5191

    Czy można pokonać pieszo dystans 8000 km w ciągu 8 miesięcy, samotnie, bez większego wsparcia z zewnątrz, mierząc się z różnorodnymi warunkami klimatycznymi oraz terenowymi? Można, trzeba mieć tylko jasno określony cel. A taki z pewnością przyświeca Jakubowi Mudzie, który wraz z początkiem stycznia 2015 roku wybiera się w pieszą wyprawę 8000 km Across Canada, od wybrzeża Pacyfiku aż po Atlantyk. »

    Tagi: patronat medialny, ameryka północna, kanada

  • 850 km, by znaleźć dom

    850 km, by znaleźć dom

    Autor: Anna Kaca

    Data publikacji: 16.07.2014 11:07

    Liczba odwiedzin: 4941

    W tegoroczne wakacje razem z moim czworonogiem pokonam pieszo 800 km, promując adopcje psów aktywnych. Od Karkonoszy po Bieszczady będę prezentować ludziom dwa bardzo aktywne psy, które od wielu lat nie potrafią znaleźć domu. Pokaże również, że wakacje można spędzać ze swoim czworonogiem w fajny dla obu stron sposób. »

    Tagi: patronat medialny

  • Archeolodzy (znowu) w podróży – czyli autostop w Skandynawii tropami wikingów

    Archeolodzy (znowu) w podróży – czyli autostop w Skandynawii tropami wikingów

    Autor: Archeolodzy w podróży

    Data publikacji: 11.07.2014 12:45

    Liczba odwiedzin: 3909

    Minął ponad rok, odkąd grupa archeologów i jeden grafik zdecydowali się na podróż swojego życia, odwiesiła na jakiś czas pracę i studia i wyruszyła do Rosji. Teraz, projekt „Archeolodzy w Podróży” odżywa – w nieco zmienionym składzie (więcej info tutaj: http://archeolodzywpodrozy.blogspot.com/p/o-nas.html) ruszamy tym razem na północ! »

    Tagi: europa, norwegia, skandynawia, patronat medialny

  • Z uśmiechem na (Bliski) Wschód

    Z uśmiechem na (Bliski) Wschód

    Autor: Tomasz Korgol

    Data publikacji: 01.07.2014 11:07

    Liczba odwiedzin: 3586

    Celem mojej najbliższej wyprawy jest Nepal. Trasa wiedzie z Wrocławia przez Węgry, Bułgarię, Rumunię, Turcję, Gruzję, Armenię, Irak (Kurdystan), Iran, Pakistan, Indie, Nepal. Łącznie 15 tysięcy kilometrów, samotnie, autostopem. Wyprawa jest częścią projektu pod nazwą ,,Z uśmiechem na (Bliski) Wschód”. »

    Tagi: patronat medialny, azja, indie, nepal

  • Podróżować to żyć – podsumowanie I Festiwalu Podróżniczego Klubu Szalonego Podróżnika

    Podróżować to żyć – podsumowanie I Festiwalu Podróżniczego Klubu Szalonego Podróżnika

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 30.05.2014 11:39

    Liczba odwiedzin: 3449

    W trakcie minionego I Festiwalu Podróżniczego Klubu Szalonego Podróżnika w Środzie Wielkopolskiej, któremu patronował między innymi portal Etraveler.pl, słuchacze mieli okazję nie tylko przenieść się w odległe i niezwykle różnorodne części świata, ale i dostali spory zastrzyk inspiracji, po którym na pewno niełatwo będzie wysiedzieć w domu. »

    Tagi: europa, polska, patronat medialny

  • Gobi Expedition 2014

    Gobi Expedition 2014

    Autor: Łukasz Kraka-Ćwikliński

    Data publikacji: 26.05.2014 16:34

    Liczba odwiedzin: 3511

    Wyprawa przez drugą co do wielkości pustynię na świecie zbliża się wielkimi krokami. Do jej rozpoczęcia zostały niespełna dwa miesiące, co sprawia, że jest to dobry moment, by przypomnieć zainteresowanym, na czym polega jej wyjątkowość. »

    Tagi: azja, mongolia, gobi, patronat medialny

  • Festiwal Podróżniczy u Przyrodników

    Festiwal Podróżniczy u Przyrodników

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 26.05.2014 15:10

    Liczba odwiedzin: 2922

    Już w najbliższy piątek (30.05.) rusza w Lublinie Festiwal Podróżniczy u Przyrodników. W programie znalazły się slajdowiska z całego świata: Kolumbia, Antarktyda, Portugalia, Niemcy, Słowenia, Chorwacja) oraz z Polski (Opolszczyzna i Białowieski Park Narodowy). Ideą Festiwalu jest ukazanie piękna i bogactwa przyrody w skrajnie różnych rejonach świata. »

    Tagi: spotkania i imprezy podróżnicze, patronat medialny

  • Bałkany Trip 2014

    Bałkany Trip 2014

    Autor: BusTrip into the Wild

    Data publikacji: 12.05.2014 09:20

    Liczba odwiedzin: 12422

    Jak opisać w kilku słowach projekt BusTrip Into The Wild? 26-letni volkswagen T3, siedmioro podróżników i 12 krajów, które chcemy odwiedzić w trzy tygodnie, jak najmniejszym kosztem. »

    Tagi: patronat medialny, europa

  • I Festiwal Podróżniczy Klubu Szalonego Podróżnika w Środzie Wielkopolskiej

    I Festiwal Podróżniczy Klubu Szalonego Podróżnika w Środzie Wielkopolskiej

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 28.04.2014 10:02

    Liczba odwiedzin: 20314

    Już 23 i 24 maja rusza w Środzie Wielkopolskiej pierwszy Festiwal Podróżniczy organizowany przez Klub Szalonego Podróżnika. Dwa dni festiwalowe będą składać się z prezentacji prelegentów o „Statuetkę Klubu Szalonego Podróżnika” za najlepszą prezentację podróżniczą, prezentacji filmów oraz relacji podróżniczych zaproszonych gości specjalnych. Poza tym na każdego z uczestników czekają liczne konkursy i atrakcje festiwalowe. »

    Tagi: spotkania i imprezy podróżnicze, patronat medialny

  • 4 Żywioły – podróż autostopem dookoła Islandii

    4 Żywioły – podróż autostopem dookoła Islandii

    Autor: Joanna Maślankowska i Adam Wnuk

    Data publikacji: 15.04.2014 11:35

    Liczba odwiedzin: 3824

    1 miesiąc, 2 autostopowiczów i 4 żywioły do pokonania. Podczas miesięcznej wyprawy zasmakujemy dań gotowanych w rozgrzanej ziemi, wykąpiemy się w najwspanialszych wodospadach Europy, staniemy na skraju dwóch ogromnych płyt tektonicznych jednocześnie i (mam nadzieję) nie zostaniemy porwani razem z namiotem przez niezwykle silne wiatry. Wszystko to z dobytkiem na plecach i wyciągniętym w górę kciukiem. »

    Tagi: patronat medialny, europa, islandia

  • I Festiwal Podróżniczy w Środzie Wielkopolskiej

    I Festiwal Podróżniczy w Środzie Wielkopolskiej

    Autor: Etraveler.pl

    Data publikacji: 21.03.2014 14:44

    Liczba odwiedzin: 22360

    24 maja 2014 r. w Ośrodku Kultury w Środzie Wielkopolskiej w ramach Średzkich Sejmików Kultury 2014 odbędzie się I Festiwal Podróżniczy zorganizowany przez poznański Klub Szalonego Podróżnika. W ramach Festiwalu przewidziane są przede wszystkim prelekcje podróżnicze, slajdowiska, dyskusje i spotkania z podróżnikami. Prelegenci przedstawią swoje dotychczasowe podróże po różnych regionach świata i opowiedzą związane z nimi historie, przygody i wrażenia. »

    Tagi: spotkania i imprezy podróżnicze, patronat medialny

  • « Poprzednia
  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • Następna »

Spotkania i imprezy podróżnicze